Fed: Trump vazifeden aldı, Cook direniyor
ABD Başkanı Donald Trump, Amerikan merkez bankası Fed’in Yönetim Kurulu Üyesi Lisa Cook’u, konut kredisinde usulsüzlük yaptığı argümanıyla vazifeden aldığını açıkladı. Trump, Fed İdare Şurası’nda misyon yapan birinci siyah bayan olan Cook’a gönderdiği mektupta, “Seni vazifeden almak için kâfi sebep mevcut” tabirlerini kullandı.
Cook, 2021 yılında Michigan ve Georgia eyaletlerinde mülk alımı için yaptığı konut kredisi müracaatında, her iki mülk için de “birincil ikamet” beyanında bulunmakla suçlanıyor. ABD’de kişinin şahsen yaşayacağı birincil konutlara verilen krediler, çoklukla yatırım gayeli alınan başka mülklere nazaran daha düşük faizli oluyor. Cook’un palavra beyanda bulunarak faiz avantajı elde ettiği ileri sürülüyor.
Trump mektubunda misyondan alma kararının “derhal geçerli olacağını” söylese de Fed üyesi Cook, avukatı aracılığıyla gazetecilere gönderdiği açıklamada, “Trump’ın beni vazifeden alma yetkisi bulunmuyor, işimi yapmaya devam edeceğim” diyerek karara direneceğini duyurdu. Cook’un akıbeti Trump’ın başkanlık yetkilerinin testi olarak görülüyor.
Trump Fed üyelerini misyondan alabilir mi?
Fed’e 2022’de dönemin başkanı Joe Biden tarafından atanan Lisa Cook’un vazife müddeti olağanda 2038’e kadar devam ediyor.

Lisa Cook (ortada)Fotoğraf: Michigan State University/AFP
ABD Lideri’nin merkez bankası yöneticilerini vazifeden alma yetkisi bulunmazken bunu fakat “geçerli hukuksal gerekçelerle” yapabilir. Lakin bu istisnai yetki bugüne dek hiçbir lider tarafından kullanılmadı.
Fed üzerine çalışmalar yürüten, Pennsylvania Üniversitesinden akademisyen Peter Conti-Brown, kelam konusu konut kredisi süreçlerinin Cook’un Fed’e atanmasından evvel yapıldığını ve atama sürecinde Senato tarafından incelendiğini hatırlattı. “Bu bireylerin geçmişte yaptığı her şey esasen Lider ve Senato tarafından incelendi ve onaylandı” diyen Conti-Brown, artık geçmişe dönük bir mazeretle yapılan vazifeden alma teşebbüsünün uygun olmadığı değerlendirmesinde bulunuyor.
Fed kararına piyasanın yansısı ne oldu?
Gelişmeler üzerine kısa vadeli faiz siyasetine hassas 2 yıllık ABD tahvil faizleri gerilerken, enflasyon beklentilerini yansıtan 10 yıllık tahvil faizleri ise yükseldi. Piyasanın bu reaksiyonu, baskı altındaki Fed’in Trump’ın isteği üzerine faizleri düşürmek zorunda kalabileceği ve bunun enflasyonla gayrete ziyan vereceği beklentisini yansıtıyor.
Trump, faizleri düşürmediği için sert şekilde eleştirdiği Fed Başkanı Jerome Powell’ı da merkez bankası binasının inşaatı sırasında usulsüzlük yapıldığı argümanıyla vazifeden almakla tehdit ediyor. Powell’ı Fed Başkanı olarak Beyaz Saray’daki birinci devrinde Trump atamıştı.
Reuters,AFP / MUK,BÜ